Od 1 września 2026 r. zaczną obowiązywać nowe przepisy dotyczące żywienia dzieci i młodzieży w jednostkach systemu oświaty. Zmiany wprowadza Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 16 lutego 2026 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do sprzedaży dzieciom i młodzieży w jednostkach systemu oświaty oraz wymagań, jakie muszą spełniać środki spożywcze stosowane w ramach żywienia zbiorowego dzieci i młodzieży w tych jednostkach.
Cel zmian
Nowe przepisy mają wspierać kształtowanie prawidłowych nawyków żywieniowych dzieci i młodzieży poprzez dalsze ograniczenie nadmiaru cukru, soli i tłuszczu w diecie, zwiększenie udziału warzyw, owoców oraz produktów roślinnych, a także dostosowanie żywienia do aktualnych norm żywienia.
Najważniejsze zmiany
✅ Co najmniej jeden pełnowartościowy obiad roślinny w tygodniu
W jadłospisach szkolnych i przedszkolnych należy uwzględnić przynajmniej jeden obiad roślinny przygotowany na bazie nasion roślin strączkowych.
✅ Większy udział warzyw, owoców i produktów pełnoziarnistych
Placówki powinny zwiększyć udział produktów o wysokiej wartości odżywczej, w tym warzyw, owoców oraz produktów pełnoziarnistych.
✅ Ograniczenie cukru, soli i tłuszczu
Nowe regulacje wzmacniają działania na rzecz ograniczania produktów zawierających nadmierne ilości cukru, soli oraz tłuszczu.
✅ Zupy przygotowywane na wywarach warzywnych
Przepisy przewidują przygotowywanie zup na wywarach warzywnych co najmniej dwa razy w tygodniu.
✅ Alternatywa dla diet roślinnych
Placówki będą zobowiązane do zapewnienia alternatywy roślinnej dzieciom stosującym dietę roślinną.
✅ Promowanie produktów sezonowych i lokalnych
Nowe przepisy zachęcają do wykorzystywania produktów sezonowych i lokalnych przy planowaniu żywienia zbiorowego.
Zmiany w sklepikach szkolnych
Rozporządzenie określa zamknięty katalog grup środków spożywczych, które mogą być sprzedawane dzieciom i młodzieży na terenie szkół. W sprzedaży mogą znajdować się m.in. warzywa, owoce, produkty mleczne, kanapki, sałatki, produkty zbożowe, woda, soki bez dodatku cukru, orzechy i nasiona bez dodatku soli i cukru oraz gorzka czekolada zawierająca co najmniej 70% kakao.
Kogo dotyczą nowe przepisy?
- szkoły podstawowe,
- szkoły ponadpodstawowe,
- przedszkola,
- inne jednostki systemu oświaty prowadzące żywienie dzieci i młodzieży.
Nowe wymagania będą istotne dla dyrektorów placówek, intendentów, personelu kuchennego, firm cateringowych oraz podmiotów prowadzących sklepiki szkolne.
Warto przygotować się wcześniej.
Placówki oświatowe powinny przeanalizować obowiązujące jadłospisy, zasady zakupów żywności oraz asortyment sklepików szkolnych, aby zapewnić zgodność z nowymi wymaganiami od początku roku szkolnego 2026/2027.
Główny Inspektorat Sanitarny prowadzi działania informacyjno-edukacyjne przybliżające nowe zasady oraz korzyści płynące ze zdrowego żywienia. Ta kwestia jest także istotnym elementem programu „Trzymaj Formę!”, który od lat wspiera kształtowanie prawidłowych nawyków żywieniowych i aktywnego stylu życia wśród dzieci i młodzieży.
Poniżej materiały edukacyjne Narodowego Centrum Edukacji Żywieniowej (NCEŻ) dla osób realizujących żywienie zbiorowe w przedszkolach i szkołach. Są one dostępne jako e-booki:
- Obiady szkolne. 60 propozycji zbilansowanych zestawów obiadowych dla dzieci i młodzieży w wieku szkolnym (2020 r.)
- Żywienie w przedszkolu w praktyce (2021 r.)
- Żywienie w przedszkolu w praktyce. Propozycja 30 zbilansowanych jadłospisów przedszkolnych (2022 r.)
- Wiem, że dobrze jem. Talerz Zdrowego Żywienia w praktyce (2021 r.)
- Strączkowe są zdrowe. Praktyczny poradnik żywieniowy jak zmniejszyć ilość mięsa w diecie na rzecz produktów pochodzenia roślinnego (2021 r.)
- Praktyczny przewodnik po dietach roślinnych (2025 r.)
- Normy żywienia dla populacji Polski (2024 r.)
Więcej na stronie NCEŻ: https://ncez.pzh.gov.pl/